поиск в интернете
расширенный поиск
Иу лæг – æфсад у, дыууæ – уæлахиз. Сделать стартовойНаписать письмо Добавить в избранное
 
Регистрация   Забыли пароль?
  Главная Библиотека Регистрация Добавить новость Новое на сайте Статистика Форум Контакты О сайте
 
  Навигация
Авторские статьи
Общество
Литература
Осетинские сказки
Музыка
Фото
Видео
  Книги
История Осетии
История Алан
Аристократия Алан
История Южной Осетии
Исторический атлас
Осетинский аул
Традиции и обычаи
Три Слезы Бога
Религиозное мировоззрение
Фамилии и имена
Песни далеких лет
Нарты-Арии
Ир-Ас-Аланское Единобожие
Ингушско-Осетинские
Ирон æгъдæуттæ
  Интересные материалы
Древность
Скифы
Сарматы
Аланы
Новая История
Современность
Личности
Гербы и Флаги
  Духовный мир
Святые места
Древние учения
Нартский эпос
Культура
Религия
Теософия и теология
  Строим РЮО 
Политика
Религия
Ир-асский язык
Образование
Искусство
Экономика
  Реклама
 
 
Сырдон сæ сыхæгты чындзы куыд бауарзта, æмæ йыл сайд куыд æрцыд
Автор: 00mN1ck / 13 июня 2010 / Категория: Ирон адæмон сфæлдыстад » Нарты кадджытæ
    Сырдонæн йæ сыхæгтæм уыди рæсугъд чындз. Æмæ-иу чындз донмæ куы рацыди, йе куыроймæ, уæд-иу Сырдон йæ разы кæмдæриддæр фембæлдис, уым ын-иу, «миу», зæгъгæ, фæкодта.
    Цы сдзырдтаид уайсадæг чындз Сырдонмæ! Афтæмæй иукъорд хæттыты фæстæ чындз йæ лæгæн загъта:
    – Диссаг у, Сырдон мыл кæмдæриддæр амбæлы, уым мын мæ разы фæзæгъы «миу».
     Лæппу йын загъта:
    – Æмæ йæм уæд ды ницы сдзурыс?
    – Æмæ йæм куыд сдзурон, æз æм уайсадгæ куы кæнын?
     Лæппу йыл сдис кодта:
    – Хуыцау дын ма уæд, фæхудинаг мæ кодтай нарты астæу! Дзуапп ын кæй нæ раттыс, уый худинаг у. Ацы хатт ма дыл куы амбæла, уæд ын-иу ды дæр «миу» зæгъ, æмæ дæ куы фæрса: «Кæд?», уæд ын-иу, изæры, зæгъгæ, зæгъ.
    Иу бон та чындз донмæ рауадис, æмæ йыл Сырдон фембæлд æмæ та йыл фæмиу кодта, æмæ йын чындз дæр уæд дзуапп радта, миу, зæгъгæ. Уæд Сырдон тагъдгомау афарста:
    – Кæд?
    Чындз ын загъта:
    – Изæры.
    Чындз сæхимæ куы 'рбацыд, уæд йæ лæгæн загъта:
    – Æз Сырдонæн «миу» загътон.
    Лæппу йын афтæ:
    – Уæдæ нæ нартхор ахойæм, – æмæ дзы ахостой голладжы дзаг. Дыууæ голладжы йæ бадих кодтой æмæ йæ бафснайдтой изæрмæ. Изæрæй лæг загъта йæ усæн:
    – Сырдон куы 'рбацæуа, уæд æз бамбæхсдзынæн æмæ кæрты куы схъæр кæнон, уæд ын зæгъ: «Дæлæ хæрджыты астæу бамбæхс, нæ лæг æрбацæуы».
    Куы æризæр ис, уæд Сырдон дæр æрбацыди. Лæг йæхи бамбæхста. Чындз хæринаг кæнынмæ февнæлдта:
    – Æз дын исты хæринаг арæвдз кæнон.
     Уалынмæ кæрты лæджы хъæр ссыди. Чындз загъта:
    – Мæ хæдзар фехæлд, нæ лæг æрбацæуы. Марадз æмæ дæлæ хæрджыты астæу бамбæхс!
     Сырдон дыууæ хæрæджы астæу æрæмбæхстис.
    Лæг æрбацыд хæдзармæ æмæ загъд кæны:
    – Нырма уе ссинæгтæ дæр ам куы лæууынц!
    Сырдон хæрджыты астæу йæ цыппæртыл лæууы. Лæг саргъ æрбахаста æмæ йæ Сырдоны уæлæ сæвæрдта хæрæджы 'фсон. Дыууæ голладжы Сырдоны æккой сæвæрдта æмæ фæцæуы хъуырхъуыргæнгæ:
    – Бæллæх нæу, ныр та адон фæхæсс фæлладæй.
     Сырдоны хæрæджы æфсон йæ разæй ракодта æд уæргътæ æмæ йæ куыроймæ æртардта. Лæг голджытæ куы райста æмæ сæ куыроймæ куы бахаста, уæд Сырдон саргъ аппæрста æмæ ралыгъди. Фæстæмæ куы ссыдис лæг, уæд та усæн загъта:
    – Сырдон ма дыл куы фембæла, уæд ын-иу, «миу», зæгъгæ, зæгъ.
    Райсом та чындз донмæ куы ацыдис, уæд та йыл Сырдон сæмбæлд. Æмæ йын чындз, «миу», зæгъгæ, фæкодта.
    Уæд Сырдон загъта:
    – Нæ, налат, ныр мæ афтæмæй нал асайдзынæ! Ныр та дын де ссæдтæ хæссын хъæуы куыройæ? Нал дын сæ ахæсдзынæн, нал!

Радзырдта йæ Баймæтаты Куыдзыгус, Дæргъæвс. Ныффыста йæ Наниты Васо, 7 февраль, 1941 аз.
ЦИГСИИ-йы архив, фольклор № 83, папкæ 27, ф. 216.

Ирон адæмон сфæлдыстад. Дыууæ Томы. Фыццаг том. / Сарæзта йæ Салæгаты З. – Дзæуджыхъæу: Ир, 2007 – 719 ф.

при использовании материалов сайта, гиперссылка обязательна
Информация
Посетители, находящиеся в группе Гости, не могут оставлять комментарии к данной публикации.
  Информация

Идея герба производна из идеологии Нартиады: высшая сфера УÆЛÆ представляет мировой разум МОН самой чашей уацамонгæ. Сама чаша и есть воплощение идеи перехода от разума МОН к его информационному выражению – к вести УАЦ. Далее...

  Опрос
Отдельный сайт
В разделе на этом сайте
В разделе на этом сайте с другим дизайном
На поддомене с другим дизайном


  Популярное
  • Из истории образования фамилий у осетин
  • Арфа Сырдона: закавказские параллели
  • Аниматические и анимистические представления в нартовском эпосе осетин
  • Детские воспоминания о Великой Отечественной войне в пространстве современной устной истории
  • Рецензия на работу Алана Резоевича Чочиева «Формирование этноса осетин: ir-iron с неолита Анатолии до – alan-as в процессах государствообразований Евразии»
  •   Архив
    Май 2020 (5)
    Апрель 2020 (2)
    Март 2020 (3)
    Февраль 2020 (11)
    Январь 2020 (3)
    Декабрь 2019 (7)
      Друзья

    Патриоты Осетии

    Осетия и Осетины

    ИА ОСинформ

    Ирон Фæндаг

    Ирон Адæм

    Ацæтæ

    Список партнеров

      Реклама
     liex
     
      © 2006—2020 iratta.com — история и культура Осетии
    все права защищены
    Рейтинг@Mail.ru