поиск в интернете
расширенный поиск
Иу лæг – æфсад у, дыууæ – уæлахиз. Сделать стартовойНаписать письмо Добавить в избранное
 
Регистрация   Забыли пароль?
  Главная Библиотека Регистрация Добавить новость Новое на сайте Статистика Форум Контакты Реклама на сайте О сайте
 
  Навигация
Авторские статьи
Общество
Литература
Осетинские сказки
Музыка
Фото
Видео
  Книги
История Осетии
История Алан
Аристократия Алан
История Южной Осетии
Исторический атлас
Осетинский аул
Традиции и обычаи
Три Слезы Бога
Религиозное мировоззрение
Фамилии и имена
Песни далеких лет
Нарты-Арии
Ир-Ас-Аланское Единобожие
Ингушско-Осетинские
Ирон æгъдæуттæ
  Интересные материалы
Древность
Скифы
Сарматы
Аланы
Новая История
Современность
Личности
Гербы и Флаги
  Духовный мир
Святые места
Древние учения
Нартский эпос
Культура
Религия
Теософия и теология
  Строим РЮО 
Политика
Религия
Ир-асский язык
Образование
Искусство
Экономика
  Реклама
 
 
Цæлхъости Гуймани зар
Автор: 00mN1ck / 5 июня 2011 / Категория: Ирон адæмон сфæлдыстад » Историон æмæ тохы зарджытæ
     Уæртæ Туйгъанти къулух Æсмали æ цъæх бæхбæл ку рабадтæй æма Курттатæмæ ку бацудæй æмбесæхсæви æма син ку разагъта:
     – Цæуæн Дигори коммæ фонс искæнунмæ!
     Дууадæсемæй ку рарастæнцæ æ фæдбæл.
     Уæд уалæ мæгур зæронд лæг дигорон галуæрдуни ку рацæуй Дигорæй будурмæ хуар ласунмæ. Коми думæгмæ ку рахъæрттæй, уæд ку ниссагъæс кодта:
     – Кæбæлти мин хæстæгдæр уодзæнæй над?
     Сау гъæдæбæл имæ ку фæккастæй хæстæгдæр æма ку рарастæй сау гъæди астæути.
     Уæд далæ сау гъæди астæу бæхгинтæ ку ниууидта:
     – Æллæх, цæмæй фæттарстæн, йе мæбæл ку æрцудæй!
     Уайтагъддæр Туйгъанти къулух Æсмалий ку рафæсмардта. Æ еуæхстон топп уæрдунæй ку исиста æма 'й хъамилти ку банимахста.
     Уæд йимæ сæ хестæртæ ку исхъæрттæнцæ.
     – Дæ фæндаг раст, зæронд лæг, – ку исдзурдтонцæ.
     – Уæ гъуддаг раст, – ку равардта зæронд лæг æ дзуапп.
     – Дæ галтæ исуæгъдæ кæнæ, зæронд лæг, – зæгъгæ имæ ку исдзурдтонцæ бабæй.
     – Уæ, еунæг Хуцауи хатир бакæнтæ æма мин мæ галтæ ма есетæ! Мæ сувæллæнттæ ма цæмæй фæддардзæнæн?
     Йетæ бабæй дзорунцæ:
     – Фонсгин адæм айтæ,Дигорæ! Уони ци гъоцитæ низзадæй, йетæ бабæй низзайдзæнæнцæ галгъæдтæ, йетæ дин исгалтæ уодзæнæнцæ, æма си косдзæнæ.
     Уæд сæ кæстæртæй еу-дууæ ку æрлæуирдтонцæ æма ин æ галтæ ку фæууæгъдæ кодтонцæ, и æрдтæ бæрзондгомау исесгæй ку æргæлстонцæ.
     Мæгур зæронд лæг размæ ку бахаудтæй.
     – Æллæх! Ци уин кодтон, цæмæн мæ рамардтайтæ, – зæгъгæ, фæгъгъæр кодта. Цæй, мæнæй фæгъгъæуæнтæ, сумахбæл бафтуйæнтæ!
     Йæ галтæ ку фæттардтонцæ, сæ фæдбæл æдзинæгæй ку кастæй.
     Уæд ку фæггæпп кодта æма æ еуæхстон топп ку æрбайста. Разæвгæрдгæ сæ ку расурдта.
     Уæд Тугъанти къулух Æсмали æ бæхбæл ку рарæхстæй æма фун ку рауидта, йе 'мбæлттæмæ ку дзурдта:
     – Йа, уæй-уæй, фесавдан æма ин æ галтæ рауадзæн! Нæ раз нин ку равгарста, сау хæрæмегъи буни фæцан æма нæ кæрæдзей ку нæбал уидтан.
     Гъейтт! Цæмæй тæрсис, Туйгъани-фурт? Ци нин ракæндзæнæй уалемæй?
     Уотемæй Æсмалимæ ку нæ байгъустонцæ.
     Уæд и зæронд лæг ку исбадтæй сæ размæ. Ку имæ нихъхъæрдтæнцæ, уæд сæ йеу къæрах ку фæккодта; йеци йеу къæрахи си дууæ ку æрхаудтæй. Йеу ма дæр æма йеу ма дæр ма...
     – Дæ мадæ, дæ фиди хатирæй ди корæн, зæронд лæг, æма нæ ниууадзæ!
     – Гъейтт! Цæмæй тæрсетæ, Курттати фæсевæд! Сумах ци маддæлтæ низзадæй, йетæ бабæй фæйнæ лæхъуæни низзайдзæнæнцæ æма уæд йетæ Дигоргоммæ фонс кæнунмæ некæд бал æрбацæудзæнæнцæ.
     Туйгъанти къулух Æсмалий ма ку ниууагъта, йе фæдеси ку рандæй Курттатæмæ. Мæйрохс æхсæви сæ мæрдтæ ку бафснайдтонцæ.
     Рохсаг, рохсаг фæууæд Гуйман. Нæ Дигорæмæ уæхæнттæ берæ игурæд!

Радзырдта йæ Цориты Хасан, 7 июль, 1931 аз. Цыкола.
ЦИГСИИ-йы архив, фольклор № 111, папкæ 89, ф. 56–57.

Ирон адæмон сфæлдыстад. Дыууæ Томы. Фыццаг том. / Сарæзта йæ Салæгаты З. – Дзæуджыхъæу: Ир, 2007 – 719 ф.

при использовании материалов сайта, гиперссылка обязательна
Информация
Посетители, находящиеся в группе Гости, не могут оставлять комментарии к данной публикации.
  Информация

Идея герба производна из идеологии Нартиады: высшая сфера УÆЛÆ представляет мировой разум МОН самой чашей уацамонгæ. Сама чаша и есть воплощение идеи перехода от разума МОН к его информационному выражению – к вести УАЦ. Далее...

  Опрос
Отдельный сайт
В разделе на этом сайте
В разделе на этом сайте с другим дизайном
На поддомене с другим дизайном


  Популярное
  • Хайыр! — Радуйся!
  • Люди и судьбы: о Рутене Нестеровиче Гаглоеве
  • ТОЛЬКО ДЛЯ ОБЛАДАТЕЛЕЙ ЛОГИКИ ГРУППЫ АЛАНА ЧОЧИЕВА: все нации испытывают дефицит идентичности - всех и везде отбрасывало в прошлое – и в политике
  • Цæгат под созвездием Лося
  • Как Цей и Зарамаг чуть не стали Грузией
  • Меморандум трудовой Южной Осетии (1920)
  • Моргоев Х.С. Понятие «уац» в религиозной системе осетин
  • 1937 год в Южной Осетии
  • Мате Санакоев и Восстание осетин
  • Биография Константина Викторовича Стеценко
  •   Архив
    Февраль 2020 (9)
    Январь 2020 (3)
    Декабрь 2019 (7)
    Ноябрь 2019 (1)
    Октябрь 2019 (7)
    Сентябрь 2019 (2)
      Друзья

    Патриоты Осетии

    Осетия и Осетины

    ИА ОСинформ

    Ирон Фæндаг

    Ирон Адæм

    Ацæтæ

    Список партнеров

      Реклама
     liex
     
      © 2006—2020 iratta.com — история и культура Осетии
    все права защищены
    Рейтинг@Mail.ru